در سالهای اخیر خرید ملک در ترکیه به یکی از گزینههای پرطرفدار برای سرمایهگذاران ایرانی تبدیل شده است. بسیاری از خریداران، این مسیر را بهعنوان راهی برای حفظ ارزش سرمایه، اخذ اقامت یا حتی دریافت شهروندی ترکیه انتخاب کردهاند. با این حال، این روند در سالهای اخیر با تغییراتی همراه بوده است. نوسانات ارزی، تغییر قوانین مهاجرتی، افزایش قیمت املاک در ترکیه و کاهش ارزش لیر در برابر ارزهای خارجی، باعث شدهاند که نگاهها به این بازار دچار تحول شود.
نوسانات قیمت دلار همواره بر بازارهای مختلف از جمله بازار مسکن تاثیر گذاشته است. قیمت مسکن نیز همراه با دلار طی بازههای زمانی مختلف رشد کرده، با این حال روند قیمتی مسکن در سال جاری مسیر متفاوتی را طی کرده است.
سال گذشته قیمت تمام شده ساخت برای واحدهای معمولی طرح نهضت ملی مسکن بین ۱۲ تا ۱۵ میلیون تومان در هر متر مربع برآورد میشد. در حال حاضر به گفته برخی انبوهسازان این عدد به ۲۰ میلیون تومان رسیده است. اما رشد قیمت ساخت تاثیر قابل توجهی بر بازار مسکن نداشته است. بررسیها نشان میدهد هماکنون میتوان با مبالغی به مراتب پایینتر از نرخ ساخت، در بازار مسکن واحد آماده خریداری کرد.
با تصویب طرح جامع شهر اندیشه، صدور پروانه ساخت در فاز ۶ آغاز میشود و ساختوساز در این منطقه شتاب میگیرد. در حالی که یک واحد ۶۶ متری ۷ سال ساخت در فاز ۱ با ۲.۹ میلیارد تومان قابل خریداری است، قیمت یک آپارتمان ۱۰۵ متری در فاز ۳ به ۴ میلیارد تومان میرسد. در فاز ۴ نیز یک واحد ۸۱ متری ۱۵ سال ساخت با ۲.۸۵ میلیارد تومان معامله میشود. آیا اندیشه مقصد جدید سرمایهگذاران مسکن خواهد شد؟
پیشبینی کارشناسان برای سال ۱۴۰۴مشاهده شیب ملایم در منحنی قیمت مسکن است. به اعتقاد من، در ششماه اول سال ۱۴۰۴چشمانداز هیجانی در بازار مسکن وجود ندارد. منتهی توصیه من این است که اگر درپی خرید ملک برای خودتان هستید و اگر پول نقد در دست دارید تا قبل از اتمام سالجاری خرید خود را انجام دهید، اما توقع افزایش قیمت هیجانی، چشمگیر و سریع را در بازار املاک نداشته باشید.
افزایش نرخ ارز تأثیر غیرمستقیمی بر قیمت زمین دارد. زمانی که ارزش ریال کاهش مییابد، دارندگان زمینهای شهری قیمت آن را بر اساس ارزش جایگزینی و انتظارات تورمی تعدیل میکنند. از آنجا که قیمت زمین یکی از اجزای کلیدی در هزینه نهایی مسکن است، افزایش آن باعث بالا رفتن قیمت املاک در کل بازار میشود.
مسوول تامین سرمایه در نهاد متولی بافتهای فرسوده کشور در گفتوگو با «دنیایاقتصاد» جزئیات طرح ۵ منظوره «تبدیل زمین به دارایی دیجیتال» را تشریح کرد
با ادامه روند افزایش قیمتها و کاهش قدرت خرید مردم، بازار مسکن در آستانه رکود شدیدتری قرار گرفته است. فعالان این حوزه از خروج سرمایهها، محدود شدن فعالیت شرکتهای ساختمانی و کاهش توان مالی خریداران خبر میدهند؛ شرایطی که میتواند بحران مسکن را در سال آینده تشدید کند.
سال آینده یک «سه ضلعی» سمتوسوی متغیرهای بخش مسکن و ساختمان را تعیین میکند که رأس اصلی آن، «ریسک سیاسی» است و دو رأس دیگر را «تورم تولید» و «قدرت خرید» تشکیل میدهد. فعالان بازار مسکن برای هفتمینبار، سال را با مجموعهای از ابهامات نسبت به آینده قیمت و امکانپذیر بودن یا نبودن انجام معامله، به پایان میرسانند. بررسیهای «دنیایاقتصاد» درباره چشمانداز این بازار در سال جدید نشان میدهد ۴سناریو براساس بازیگردان اصلی، برای مسکن۱۴۰۴ قابل پیشبینی است. این سناریوها با لحاظ «آثار به جا مانده از فراز و فرود ریسک سیاسی از سال۹۷ تاکنون» ترسیم میشود. روند قیمت مسکن طی این سالها «سه دوره متفاوت» را پشتسر گذاشت که یکی از آنها «وضعیت سال ۱۴۰۳» بود. در یکی از این ۴سناریو، تکرار رخدادهای ۹۷ تا ۹۹ قابل انتظار است؛ هر چند به یک دلیل شدت تغییرات قیمت میتواند کمتر از قبل باشد. همه سناریوهای پیشروی بازار مسکن در سال آینده، یک فصل مشترک دارد که به نبض معاملات خرید مربوط میشود.